Jak prać sweter, żeby nie zrobił się mniejszy

Włos wełny ma na powierzchni łuski ułożone jak dachówki. Pod wpływem ciepła i ruchu łuski się otwierają, zahaczają o sąsiednie włókna i zaczepiają się nawzajem. Ten proces nazywa się filcowaniem i jest nieodwracalny — nie da się go cofnąć ani praniem, ani rozciąganiem.

Potrzebne są do niego trzy rzeczy naraz: ciepło, tarcie i zmiana temperatury. Wyeliminuj którąkolwiek, a sweter wróci w tym samym rozmiarze.

Woda letnia, taka, w której trzymasz rękę bez wrażenia ciepła. Płyn do wełny albo szampon dla dzieci — zwykłe proszki zawierają enzymy rozkładające białko, a wełna jest białkiem.

Zanurz, ściśnij kilka razy całą dłonią i zostaw na pięć minut. Nie trzyj, nie pocieraj, nie przerzucaj z ręki do ręki. Płucz w wodzie o tej samej temperaturze — nagła zmiana z ciepłej na zimną otwiera łuski równie skutecznie jak gorąco.

Wodę wyciśnij, zwijając sweter w ręczniku w rulon i naciskając. Wykręcanie robi z włóknami dokładnie to, przed czym chroniło całe ostrożne pranie.

Program „wełna” albo „ręczne” w nowoczesnej pralce obraca bębnem bardzo powoli i z długimi przerwami. Przy trzydziestu stopniach i wirowaniu do czterystu obrotów swetry wełniane zwykle to przeżywają bez szkody — o ile metka nie mówi wyraźnie inaczej.

Zawsze w woreczku do prania i zawsze osobno od rzeczy z zamkami i rzepami. Zaczep na dzianinie robi oczko, którego nie da się cofnąć.

Akryl, poliester i mieszanki z nimi znoszą pralkę bez zastrzeżeń w trzydziestu stopniach. Kurczą się minimalnie, ale za to mechacą bardziej niż wełna.

Zawsze na płasko, nigdy na wieszaku. Mokra dzianina waży kilka razy więcej niż sucha i pod własnym ciężarem wydłuża się w ramionach i w dole. Ułóż rękawy tak, jak mają wyglądać po wyschnięciu.

Swetra nie trzeba prać po każdym noszeniu. Wełna sama odprowadza zapachy — jedna noc na wietrzeniu, poza szafą, załatwia to, co przy koszulce wymagałoby prania. Realna częstotliwość to raz na pięć do dziesięciu noszeń, a przy swetrze noszonym na koszulę jeszcze rzadziej.

Jeśli sweter mimo wszystko się skurczył: namocz go w letniej wodzie z odżywką do włosów na dwadzieścia minut, potem rozciągnij delikatnie na płasko do pierwotnych wymiarów i wysusz w tej pozycji. Odzyskasz część, choć nie zawsze wszystko.